Tahir Dinç – Aksaray

Bilgilendirme

www.veragelinlik.com

Türkiye ve Dünya'nın En Önemli Gelinlik Markaları Vera Gelinlik'te

Slide background

Batı Kapadokya Videoları

Kurumsal video çekimlerinizin yanı sıra Kapadokya'nın diğer yarısı Bati Kapadokya tanıtımlarını da üstlenmek arzusundayız. Bu noktada grubumuzla beraber çeşitli kısa ve tanıtıcı videolar çekeceğiz. Yine bu videolara Batı Kapadokya Video, sayfasından ulaşabilirsiniz.

Kendi Çekim Videonuzu Gönderin

Videonuzu bize göndermek için iletişim bağlantısını kullanabilirsiniz.

All posts by: Tahir

30 Yıldır Cevaplanmayan Soru Nasıl Çözüldü? İhaleSoft ve Hitit Medya Mühendislerinin Yazılamayan Hikayesi

Türkiye’de kamu ihaleleri ve idari şartnameler dünyası, onlarca yıldır dijitalin en karanlık, en karmaşık ve en dağınık çölüdür. Milyonlarca liralık yatırımların döndüğü bu ekosistemde şirketlerin ayakta kalması tek bir şeye dayanır: Doğru belgeye sahip olmak ve o belgenin istendiği ihaleyi kaçırmamak.

Ancak bugüne kadar işin dijital tarafında çok tuhaf bir boşluk vardı. Bir işletme, örneğin bir OSGB firması “OSGB Yetki Belgesi İhaleleri” aradığında, arama motorlarına bu soruyu sorduğunda karşılaştığı tek şey şuydu: Danışmanlık firmalarının yıllardır güncellenmeyen, kopyala-yapıştır statik rehber yazıları. Kimse çıkıp da “Şu an Türkiye genelinde bu belgeyi isteyen tam 97 güncel ihale var, işte listesi, işte hangi illerde istendiği, işte yanında en çok aranan diğer belgeler” diyemiyordu.

ihale osgb yetki belgesi

Çünkü sektördeki herkesin “yapılamaz, imkansız, veriler çok dağınık” dediği şey tam olarak buydu.

Biz ise Hitit Medya olarak bu “yapılamaz” denilen duvarın etrafından dolaşmadık; doğrudan içinden geçtik.

Bu mükemmel özelliği çok yakında Google Play Uygulamasında yeni sürümle beraber devreye alacağız. Belge merkezi sistemiyle uygulama kullanıcıları belge isteyen ihalelerin listesine kendi uygulamasından ulaşacak veya takip edebilecekler.

“İmkansız” Denilen Mimarinin İnşası

Binlerce ihale ilanının, devasa ZIP ve PDF dosyalarının içindeki gizli şartnameleri satır satır okuyup anlamlandırmak; 126 ayrı belge türünü canlı ilanlarla nokta atışı eşleştirmek… Bu sıradan bir yazılım projesi değildi; tam anlamıyla bir Proje Geliştirme ve mühendislik meydan okumasıydı.

Piyasada “bu veriyi temizlemek imkansız” denirken, arka planda gece gündüz demeden bu mimariyi ören Hitit Medya ekibinden yazılım mühendisi arkadaşlarımız; Celal Dinç, Mert Bek, Sidar Adıgüzel ve Kemal Kırklar, ellerindeki akıl almaz iş yükünü saf bir mühendislik zekasıyla alt ettiler.

Sadece bir veri tabanı kurmadılar; Türkiye’de 30 yıldır kimsenin tam anlamıyla cevap veremediği o devasa bilgi açlığını, kusursuz çalışan bir dikey veri ağına dönüştürdüler.

Kullanıcıya Gerçekten İstediğini Vermek

Bugün İhaleSoft’un /ihale-belgeleri/ dizinine giren bir profesyonel, aradığı belgenin arkasındaki tüm canlı gerçekliği saniyeler içinde görüyor. Artık hiç kimse teorik ve boş tanımlarla vakit kaybetmiyor; doğrudan hangi ihalede hangi belgenin şart koşulduğunu, hangi illerde yoğunlaştığını ve hangi yan belgelerin istendiğini net bir şekilde önünde buluyor.

Bu başarı; ne SEO hilelerinin ne de hazır şablonların eseridir. Bu başarı, “kullanıcıya gerçekten aradığı ve hiçbir yerde bulamadığı saf değeri sunma” vizyonunun ve ekibimizin üstün gayretlerinin ortak ürünüdür.

Teşekkürler

İşin ticaretinden önce mühendisliğine, kalitesine ve hakkaniyetine odaklanan; “yapılamaz” denilen o karmaşık ETL boru hatlarını ve dikey veri mimarisini hayata geçiren Celal Dinç, Mert Bek, Sidar Adıgüzel ve Kemal Kırklar‘a üstün gayretleri, inançları ve bu ekosisteme kazandırdıkları bu devrim niteliğindeki eser için yürekten teşekkür ederim.

Türkiye’de dijitalin sınırlarını zorlamaya ve kimsenin dokunmadığı gerçekleri inşa etmeye devam edeceğiz.

Tarih Türkçe İnternet’te ilk defa kapsamlı belge merkezi oluşturup, belgeleri sistematiğe bağlayıp bunu ihaleler içerisinde çözümleyerek yayınladı. Gururluyuz çünkü bunu ilk defa İhaleSoft içerisinde Hitit Medya ve Türk SEM birlikteliğinde yayınladık.

Özet

Yaklaşık 30 yıldır kullanıcılar belirli mesleki yetki belgelerini talep eden kamu ihalelerini bulmak için arama yapıyor. Ancak karşılarına çoğunlukla bu belgelerin ne olduğunu açıklayan blog yazıları çıkıyordu. Kullanıcının aradığı şey belgenin tanımı değil, o belgeyi zorunlu tutan gerçek ihalelerdi.

İhaleSoft ile ilk kez bu iki veri dünyasını bir araya getirmeyi hedefledik. Artık yalnızca ihale ilanlarını listelemiyor, ihale dokümanlarında talep edilen belgeleri de anlamlandırarak ilgili ihalelerle eşleştiriyoruz.

Kendi İhtiyacımızdan Doğan İhale Platformu: İhaleSoft’un Hikayesi

Bu dönemlerde ihaleler üzerine çok fazla düşünüyoruz ve ilk önce Türk SEM olarak kendimize bir sistem geliştirdik. İşin aslı kendimiz için yaptık ve 3000 siteyi ziyaret eden potansiyel fırsatları ve ihaleleri keşfeden bir sistem oldu. Temelinde 3ayrı projemiz için ihtiyaç duyduğumuz bir sistemdi.

  1. İhalelerden haberdar olmak istiyorduk
  2. Okul tatillerinden haberdar olmak istiyorduk
    Bu kar tatili veya diğer nedenlerden Valilik ve Kaymakamlıkların yapmış olduğu tatilleri Odev.org.tr ‘de bahsedecektik. Bu sayede öğrencilere yardımcı olacağımızı düşündük.

Bu 2 nedenden ötürü sistemimizi geliştirdik ve bir süredir ekipçe kullanıyoruz. Sistemin ihale kanadı o kadar çok hoşumuza gitti ki bunu kendimize saklayamazdık. Bizde dünyadaki benzer tüm ihale sitelerini inceledik ve 100 civarı ekiple not tuttuk. Artık konu basit bir kişisel ihale takip sisteminden çıkmış dünyanın en geniş ve başarılı ihale sitelerinden birine dönüşmüştü. Proje maddelerini tek tek hayata geçirdik ve ortaya ihalesoft.com çıktı.

Neden İhale Soft?

2 milyon ihaleyi geçmişe yönelik yapay zeka ile tarattık ve istediğimiz verilerle jsonda işledik. Sonuçları ile ve birim indirgemesi ile çok değerli veriler elde ettik. Daha sonra enflasyondan arındırmak için ÜFE – TÜFE karmaşasında çeşitli hesaplar yaparak “1 Birim” değerin ve mevcut ihalenin günümüz değerine ulaştık. Bu sayede ihale sitemiz içindeki bir çok değerli araç mükemmel çalıştı.

Temel verileri ziyaretçilere açtık ve Üyeler için takip özelliğini yapılandırdık ama asıl olay İhaleSoft’ta Pro üyelik ile başlıyor. Bu yapay zeka sistemlerimizin analiz ettiği ve kendi firmasının verileri ile harmanladık ve ortaya sanat çıkarttık. Gelecek haftalarda Gemini, Chatgpt ve Claude erişiminde olan MCP sistemi kuracağız. Bu sayede firmaya uyan ilanlar ve firma bilgileri kesişimindeki noktadaki durumla ilgili firma yetkilileri sevdikleri yapay zeka ile hem konuşabilecek hem de kendi dosyalarını hazırlayabilecektir.

İhaleye Katılıma Yeni Başlayanlar

Adım adım akış sağladık. İlk adımda firmalarının temel verilerini giriyor ve daha önce kaçırdığı ilanlarla ilgili onları bilgilendiriyoruz.

Akış Belli;

Yakından Uzağa
Bilinenden Bilinmeyene

Firma yetkilisi potansiyel fırsatları görüyor. Geçmişte kaçırdıklarını anlıyor ve daha önemlisi Pro olduğu zaman mevcut ilanlardan kaçının kendisine uyduğunu görüyor. Daha sonrasında Pro üye olursa bu akışa dahil olabiliyor. Büyük bir firma her gün bir siteyi ziyaret etmesi gerekecek olsa bu kesinlikle ihalesoft.com olurdu. Çünkü; işini temiz yapan bir firma için ülkemizin gelişmesini sağlayacak, firmasını üst seviyeye taşıyacak bir çok potansiyel işe erişebiliyor.

Yazılım ve Kodlama Hikayesi

Yazılım ve kodlama ekibinin başında elbette kardeşim Celal Dinç vardı ve 4 yazılım mühendisi çok güzel iş çıkarttılar. Son dönemlerde 10+ Next.js site yaptıktan sonra gerçekten ekip olarak bizi yıpratıcı oldu Deploy süreçlerinin uzun olması ve istediğimiz ufak bir değişikliğin bile bir törene dönmesi 27 yıllık web geliştirme tarihimde anlamlandıramadığım bir durumdu. Bu projenin Php olmasını özellikle kendim istedim. Basit bir değişiklik artık anında yayında bu benim alışkın olduğum bir durum. Next.js kesinlikle kötü demiyoruz nitekim React Geliştirme Kulübüne katıldık ve orada olmak bizim için çok kıymetli. Yine de bazı projelerde Php’yi kişisel anlamda sevdiğim için tercih ediyoruz. İşte İhale Soft çalışması da bu sebeple klasik Php oldu ve 2 milyon ihaleyi de kategorize etmek ve bu büyüklükteki bir veri üzerinde işlem yapmakta işin ayrı bir karmaşık boyutu oldu bizim için. 2014 yılından günümüze tüm ilanları çektik ve o ilanda anlatılan ürün / hizmeti 1 birime düşürerek enflasyondan arındırdık. Php burada Next.js kadar performanslı hareket etti.

Hiç bir şey yerinde durmuyor.

Değerler mükemmel geldi ve saf, temiz kodlamanın gücünü burada tekrar gördük. Hem mobilde hem masaüsütünde ihalesoft.com kullanıcılar mükemmel bir deneyim yaşıyor.

İnşaat Firmalarına Ücretsiz Pro Dağıtıyoruz

1 aylık pro üyeliğinden sonra soruyoruz. Ne eklesek veya hangi özellik olsa Pro üyeliğine devam edersin? İşte bu bizim için yön belirleyici oluyor. Geliştirilebilir bir sistem kurduk en başta ve özelliklerle ki firma kendi panelinden eklentileri aktif edip pasif edebilecek bu sayede sadece günümüz için mükemmel kalmak istemiyoruz geleceğin İnternet’in de de Türk SEM imzası yaşıyan bu projenin dünyadaki örnek rakipelrine göre en iyisi olduğuna emin olmak istiyoruz.

Türk SEM, Türkiye’de ChatGPT Reklamlarını İlk Gün Yayınlamaya Başladı

ChatGPT reklamları Türkiye’de kullanıma açılmaya hazırlanırken, Türk SEM olarak uzun süredir bekleme listesinde olduğumuz reklam ağına erişim sağladık ve ilk reklam çalışmalarımızı başlattık.

ChatGPT reklamları bugüne kadar farklı ülkelerde kademeli olarak kullanıma açıldı. Türkiye’nin de bu reklam ekosistemine dahil olmasıyla birlikte, firmalar için yeni bir dijital reklam kanalı ortaya çıkıyor.

Türk SEM olarak hesabımızı oluşturduk ve ilk reklamlarımızı yayınlamaya başladık. Türkiye’deki ilk ajans olup olmadığımızı söylemek mümkün değil; ancak Türkiye’de ChatGPT reklamlarını test etmeye başlayan ilk ajanslardan biri olduğumuzu düşünüyoruz.

İlk dönem verilerini, reklam gösterimlerini, kullanıcı davranışlarını ve performans sonuçlarını yakından takip edeceğiz. Elde ettiğimiz gerçek verileri zaman içerisinde sizlerle de paylaşacağız.

ChatGPT Reklamları Nasıl Çalışıyor?

İlk aşamada ChatGPT reklamlarının kişiselleştirilmiş reklam mantığıyla çalışmadığı belirtiliyor.

Reklamların seçilmesinde, ChatGPT’de o anda konuşulan konu ile birlikte genel konum ve cihaz türü gibi sınırlı bağlamsal bilgiler kullanılabiliyor. Geçmiş sohbetlerin veya bellekteki kayıtların reklam seçimi amacıyla kullanılmadığı belirtiliyor.

Ayrıca reklamverenlere bireysel kullanıcı bilgileri aktarılmıyor. Reklam performansına ilişkin toplam görüntüleme ve tıklama gibi genel bilgiler paylaşılabiliyor.

Free ve Go planlarında reklam gösterilebilirken Plus, Pro, Enterprise, Business ve Education planlarında reklam bulunmuyor.

Türk SEM, Google Reklamlarının Yanı Sıra ChatGPT Reklamları da Yayınlıyor

Türk SEM olarak 1999’dan günümüze dijital pazarlama alanında özellikle Google ekosistemi ve performans pazarlaması üzerine çalışıyoruz. Bize ulaşan her firmaya ilk olarak Google Ads reklamları tavsiye ediyoruz çünkü şu an bilinen tüm reklam türlerinden en etkilisi Google Ads reklamlarıdır.

Google Ads, uzun yıllardır uzmanlık alanlarımızın başında geliyor. Özellikle otel pazarlaması konusunda yaklaşık 20 yıllık deneyime sahip ekibimiz, çalıştığımız işletmeler için öncelikle ölçülebilir ve performansı takip edilebilir reklam kanallarını değerlendiriyor.

Türk SEM’in çalışma modelinde sosyal medya reklamcılığı temel uzmanlık alanlarımız arasında yer almıyor. Bunun yerine uzman olduğumuz alanlara odaklanarak firmalarımıza daha kontrollü ve ölçülebilir hizmet sunmayı tercih ediyoruz.

Şimdi bu çalışma alanlarına ChatGPT reklamlarını da ekliyoruz.

Firmalarımız, ihtiyaçları doğrultusunda ChatGPT reklam çalışmalarını da Türk SEM üzerinden yürütebilecek.

Yeni Bir Hizmeti Önce Kendimiz Test Ediyoruz

Türk SEM olarak yeni bir reklam veya dijital pazarlama kanalını yalnızca ortaya çıktığı için hemen bir hizmet olarak sunmayı tercih etmiyoruz.

Önce kendimiz kullanıyor, test ediyor, veri topluyor ve performansını ölçüyoruz.

Sonuçlarını görmeden hizmet anlatmayı değil, deneyimledikten sonra hizmet üretmeyi tercih ediyoruz.

Bu nedenle ChatGPT reklamları için de ilk çalışmalarımızı doğrudan Turksem.com üzerinden gerçekleştireceğiz.

Hangi reklam modellerinin daha iyi çalıştığını, hangi kullanıcı niyetlerinde reklamların karşılık bulduğunu, tıklama davranışlarını ve elde edilen performansı mümkün olduğunca gerçek veriler üzerinden analiz edeceğiz.

Bu testlerin ardından ChatGPT reklam hizmetimizi kapsamlı bir hizmet sayfası ve metodoloji ile yayınlayacağız.

SEO, GEO ve AIO Birlikte İlerliyor

Arama davranışlarının Google’dan yapay zekâ platformlarına doğru genişlediği bir dönemde, dijital görünürlüğün yalnızca klasik arama sonuçlarıyla sınırlı kalmadığını düşünüyoruz.

Türk SEM olarak SEO, GEO ve AIO çalışmalarını bu nedenle uzun süredir birlikte ele alıyoruz ve Google’nin belirttiği gibi GEO, AIO ve AEO çalışmalarını SEO altında birer disiplin olarak değerlendiriyoruz. Google ne derse o! 🙂

Firmaların ürün ve hizmetlerini yalnızca arama motorlarının anlayabileceği şekilde değil, insanların ve yapay zekâ sistemlerinin de doğru şekilde anlayabileceği kapsamlı içeriklerle tanımlıyoruz.

Ürün veya hizmetin;

  • ne olduğu,
  • kimler tarafından kullanıldığı,
  • hangi ihtiyaçları karşıladığı,
  • nerede ve nasıl kullanıldığı,
  • hangi durumlarda tercih edildiği,
  • hangi sorulara cevap verdiği

gibi noktaları kapsamlı kullanım kılavuzları ve içerik yapıları içerisinde ele almak, bizim için SEO çalışmasının zaten önemli parçalarından biri.

Yapay zekâ tabanlı arama ve öneri sistemlerinin gelişmesiyle birlikte bu çalışmaların GEO ve AIO açısından da daha fazla önem kazandığını görüyoruz.

Veriyi Görmeden Sonuç Söylemiyoruz

ChatGPT reklamları bizim için yalnızca yeni bir reklam alanı değil, aynı zamanda yeni bir veri alanı.

Bu nedenle ilk dönemde önceliğimiz reklam satmak değil, öğrenmek ve ölçmek.

İlk kampanyalarımızdan elde edeceğimiz veriler doğrultusunda ChatGPT reklamlarının Türkiye’deki kullanım yapısını daha iyi anlamayı hedefliyoruz.

Hangi sektörlerde daha anlamlı sonuçlar verdiği, kullanıcıların reklamlara nasıl tepki verdiği ve hangi reklam yaklaşımlarının daha başarılı olduğu gibi soruların cevabını ancak gerçek kampanya verileri gösterebilir.

Türk SEM olarak buna inanıyoruz:

Verinin saf varlığına ve matematiğin gücüne güveniyoruz.

Bu nedenle ChatGPT reklam hizmetimiz de aceleyle hazırlanmış birkaç paragraftan oluşan bir hizmet sayfası olmayacak. Testlerimizi tamamladıktan sonra, kendi deneyimlerimizi ve elde ettiğimiz gerçek verileri içeren kapsamlı bir çalışma ortaya koyacağız.

ChatGPT’de de Varız

İnsanlar ChatGPT’yi kullanıyor, araştırıyor, soruyor ve giderek daha fazla karar sürecinde yapay zekâ sistemlerinden yararlanıyor.

Profesyonel bir dijital performans ajansı olarak, kullanıcıların bulunduğu yeni dijital kanalları takip etmek ve bunları gerçek veriler üzerinden test etmek bizim için doğal bir yaklaşım.

Google Ads ile başlayan performans pazarlama deneyimimizi, gelişen yapay zekâ reklam ekosistemine de taşıyoruz.

Türk SEM olarak ilk ChatGPT reklamlarımızı yayınlamaya başladık.

İlk sonuçları büyük bir heyecanla bekliyor ve elde edeceğimiz verileri sizlerle paylaşmayı planlıyoruz.

ChatGPT reklamlarıyla ilgili hizmet sayfamız ise testlerimizi ve analizlerimizi tamamladıktan sonra, Türk SEM’in diğer hizmetlerinde olduğu gibi kapsamlı ve gerçek deneyimlere dayanan bir içerikle yayınlanacak.

Bilgi : Açıldığı ilk gün reklama çıktık ve sonuçları da merakla bekliyoruz. Ads.openai.com üzerinden tüm firmaların kullanımına bu arada açılmıştır.

Yayla.net’in İlk Temel Kuralı Belli Oldu

Neyi yenilikçi, neyi bir mühendislik harikası yapacağımızı Celal Dinç ile bu yaz uzun uzun düşünme ve üzerinde çalışma imkanımız oldu. Öncelikle Yayla.net ‘in herkesin rahatlıkla üye olduğu ve site oluşturduğu bir portal olmasını istemedik. Çünkü; bazı imzalar değerdir ve güvendir. Örneğin; ben şahsen ideasoft, Ticimax imzalı bir E-ticaret portalı gördüğüm zaman doğal olarak diyorum ki bu firma dolandırıcı değil resmi ve güvenilir bir firmadır.

Hatta geçenlerde Crafter Karavanım için Direksiyon Kutusu gerekti. Araştırdım ve bir site buldum, Otomotivparcasi isimli bir siteydi, ustaya linkini gönderdim ve kendisine bu parça mı dedim? “Evet, fakat; piyasa da çok dolandırıcı site var dikkat et.” dedi. Siteyi inceledim, ideasoft’u görünce dedim evet, güvenilir duruyor. Yine ‘de Gemini’ye sordum durumu anlattım dedi güvenilir.

Burada mesela İdeasoft imzası olduğu için benim otomatik güvenmem söz konusu oldu. Bizde “Yayla.net” içerisinde yayında olan firma web sitelerinde aynı güveni inşa etmeliyiz dedim.

Sitelerin altına attığımız bu imza sadee basit bir web tasarım ajansı imzası olmamalıdır. Eğer Yayla Kulübü üyesi bir firma hizmet kalitesinde, ürün kalitesinde, müşteri deneyimi kalitesinde zayıfsa biz dedim bu ağın içerisine almamalıyız. Celal ile bu konuşmamızda ulaştığımız nokta tam olarak bu seviye oldu. Bu kararımızı da Yayla.net Anayasasının İlk Maddesi olarak karar verdik.

Yayla.net Status sayfasında sunucumuzun açık kalma süresini yansıttık. Fakat; sunucumuz o kadar rahat ki henüz potansiyelinin %20’sine bile erişmedi. Önceliğimiz iş ahlakı yüksek kaliteli firmaları sisteme dahil etmek bu yüzden yüksek mühendislik çalışması Next.js bir siteyi WordPress bir siteden %70 daha uygun bir rakama veriyoruz. Şu an Yayla Site Kurma süreçinde ilk öncelik firmanızın güvenilirliğidir. Şu an sisteme anak firmanızı girerek başvuru yapıyorsunuz ve detaylı incelemelerden sonraa ki hakkınızda yazılmış tüm yorumları okuyoruz daha sonra sisteme dahil ediyoruz.

Herkes Para Kazanmak isterken Yayla Neden Tersini Yapıyor

Birincisi arka planda Türk SEM Grup var ve önceliği “mükemmel” olmayı tanımlamak. Hem sistem hem işleyiş hem de firma ağı ile seçkin bir kulüp olması. Sistemin ana gelir kaynağı tamamen ve tüm maddi yükler şimdi ve proje tutmasa da onlarca yıl Türk SEM Grup tarafından rahatlıkla karşılanabilir. Mesele burada çok kazanmak değil imzamızın saygınlığıdır. Firmaların gurur ile Yayla.net ağında yer almasını ve güvenin Türkiye’de sembolü olmak istiyoruz.

Kısa sürede gelir kazancımız düşse de ileriki süreçlerde kazanacağımızı, kendi IP blogumuzda ve kendi ağımızda üst seviye firmaların yer alması en büyük önceliğimizdir.

Dünkü toplantımızda Celal’e ve Yazılım Mühendisi ekibine 10+ yıllık tüm maddi yükleri karşıma ile ilgili garanti verdim. Yayla.net ağındaki tüm siteler Türk SEM‘in garantisi kapsamında gönül rahatıyla yayınlarına devam edebilir. Yayla Web Tasarım Fiyatları kısmında ki fiyatlar şaşırtıcı olsa da arkasındaki temel neden bu. Doğru firmalara doğru hizmet şimdi olmasa da gelecekte kazandıracağına eminim.

Rakibi Wix mi?

Yani bazen Wix bazen Canva bazen Hostinger, Godaddy vb site kurma araçlarıdır. Bu araçlar hazır bir yapıda sizi kendi yazılımları ile karşı karşıya bırakır ve tamamen sizin aklınızdaki gibi bir süreç yaşamanızı ister. Peki bu doğru mu? Kesinlikle hayır. Sizden bir şiir yazmanızı istiyorlar ama siz bir şair değilsiniz. Siz ne iş yapıyorsanız onda iyisiniz. Biz sizin kelimelerinizi alıyor ve duygularınızı yükleniyor ona göre Web Sitesi şiirini biz kendimiz yazıyoruz. Çünkü; hem yazılım mühendisi ekibi olsun hem benim 1999’dan günümüze gelen web deneyimim olsun mükemmel bir birleşim ve sizinle konuşarak en doğru süreci yaşıyoruz.

Rakip demek zor çünkü daha iyi. Wix ve Canva kaygı olarak size kolay web sitesi yapma aracı sunar. Döküm umurlarında değildir ve Google Ads ile SEO kaygısı yeni müşteriye ulaşma emeği temelden kaynaklı kısmı sergiler. Fakat; yayla.net ‘de durum o şekilde değildir. Tüm süreç çıktı da sitenin kendisindedir. Bir çok noktada sektörünüzün eksiklerini anlamak ve bunları giderecek özellikler sunmak üzerine kurulur. Bir Avukat için de mükemmeldir, bir dev grup içinde mükemmeldir çünkü site yapımcısını değil, ziyaretçiyi düşünür.

Gelinlik.org Yol Haritası ve Geleceği

Çok önemsediğimiz projeler arasında yer alan Gelinlik.org altyapısını modernize ederek Next.js ‘ye taşıdık. Uzun zamandır gelinlik.org için aklımda olan tasarımı nihayet kavuşturmuş olduk. İşin aslını söylemek gerekirse Türk SEM ekibi mükemmel bir iş çıkarttı ve muhtemelen kendi alanında dünyada en başarılı işlerden birisi oldu. Sistem yakın zamanda 10.000 modele ulaşacak ve her model doğru şekilde kategorize edildi.

Sistem içerisinde “modelimi bul” özelliği olsa da bunca model için en doğru akışın mobil uygulama üzerinden hareket etmesini istiyoruz. Hem de bu uygulamanın çok dilli olmasını arzu ediyoruz. Çünkü; bunca modeli doğru kategorize ettikten sonra bu uygulamanın tüm dünya da ilham aramak isteyenler için mükemmel olacağını biliyoruz.

İlk Adım : Next.js’de Yeni Site ve Dergi Sistemi (Şu an buradayız)

Bunu başarıyla bitirdik ve sistemimizi Next.js üzerinden ayağa kaldırdık. Tüm düğün sürecinde insanalrın işine yarayacak temel eklemeleri yaptık. Düğün salonları, organizasyon firmaları ve fotoğrafçılar için genel bir portal haline geldik. Google Business kaydı olmayan firmaları şu an sistemimize kabul etmiyoruz. İlk yapacakları işlem fiziksel olarak konumlarını Google üzerinden doğrulatmak zorundalar. Bu bizim portalımızın güvenirliği için temel oluşturur. Online alışveriş yapılan mağazalar içinde elbette Etbis onayını mecbur tutuyoruz. Etbis onayı almış firmalarda fiyatlı satın al linkli akışlar meydana geliyor.

Dergi sistemimizde oturdu ve eski kadromuzu topluyoruz. Bu sayede Türkiye’nin en çok okunan gelinlik dergisi ünvanımızı korumak niyetindeyiz. Dergimiz ücretsizdir ve yılda 4 defa yayınlanır. Her çeyrek için ayrı isimde ve politikada dergilerimize ulaşabilirsiniz.

Bu süreçte organizasyon firmaları ile iş ortakığı kurmaya daha fazla önem veriyoruz. Çünkü; Gelinlik.org gelir akışı Win Win Win sanatı üzerinedir.

Win : Evlenecek çiftler toplu alım gücümüzden yararlanarak %30’a yakın tasarruf sağlar

Win : Danışmanlarımız ve portalımız %10 civarı komisyon hak edişi kazanır bunu firmadan alır.

Win : Mobilya mağazası veya düğün salonu veya gelinlik mağazası iş akışını sürdürülebilir yapar ve o da toptan alımın gücünden faydalanır.

İkinci Adım : Çok Dilli Uygulama

Masada Dünya var.

Bu mükemmel arşivimiz dünyada doğru gelinlik modelini bulmak isteyen kullanıcıların aşırı işine yarayabilir. Nitekim dünyada en çok kullanılan portallardan birisi olan Theknot işin temelinde bizim projemiz için dünaydaki en güçlü rakiplerden. Fakat; bizim akışımız çok daha stabil ve doğru bir akışa sahip. Çünkü; ilk önce model yelpazemizi genişletiyoruz ve yakın zamanda Theknot arşivinin 3 katına ulaşacağız.

Onlarda olmayan özellik ise modelini bul özelliğidir. Kendi iç zeka motorumuz gelin adayının fiziksel özelliklerini öğrendikten sonra literatüre göre en doğru modelleri yüzdelik olarak değerlendirip karşısına çıkartıyor. Bu muhteşem değil mi?

Gelinlik.org veritabanından beslenen uygulamalarımız yakın zamanda hem App Store hem Google Play Store üzerinden yayınlanacaktır. Yayınlandığı zaman gelinlik.org sosyal medya hesaplarından ve sitemizden duyuru geçeceğiz.

Neden dünyanın en büyüğü olmasın?

Üçüncü Adım : Dünya Gelinlik Toptan Merkezi

Gelinlik.org web projemizin en önem verdiğimiz kısımlarından birisi Üreticileri keşfedip listelediğimiz Toptan Gelinlik kısmıdır. Şimdi Türkçe burada biz zaten uzun zamandır listelemeler yapıyor ve merkezi bir görev üstleniyoruz. Şu an Türkiye’den toptan gelinlik almak isteyen İngilizce, Fransızca ve Arapça gibi diller için doğru bir rehber yok.

Gelinlik.org çalışmamız 25 yaşında (2001 kayıtlı) olan ve 10 yıldır toptan gelinliğin ritmini tutan Gelinlik.org ‘un bu paha biçilemez arşivini ve deneyimini çok dilli bir site inşa ederek Türkiye’nin dünya gelinlik üretiminde daha öncü rol üstlenmesini sağlamak olacak.

Örneğin; Arapça; “Türkiye’de Toptan Gelinlik” araştıran gelinlik mağazaları için üreticilerin tarzlarını modellerini inceleyen model analiz aracımızla onları kategorize ettik ve kendileri için en doğru stilist + üretici kombinasyonunu sunacağız. Çünkü; her ülkenin veya o ülke içindeki mağazanın bir tarzı vardır. Kendi tarzına uygun doğru üreticiyi kaçırmadığına ürünlerini ve stil kalemini gördüğüne emin olacağız.

Google Değerlendirmelerini Önemseyin

Google’nin muhteşem spam politikası ve doğru müşteriyi anlama sistemi kendi değerlendirme sistemimizi yaptırmamaya karar verdi. Tüm değerlendirme sistemlerini Google sistemlerine bağladık. Bu sebeple firmanız sağlıklı iş akışı elde etmeli ve müşterilerinden pozitif değerlendirmeler almalıdır. Gelinlik.org üerinde her hangi bir şekilde değerlendire sitemi yoktur. En azından yakın zamana kadar bir değerlendirme sistemi inşa etmemeye karar verdik.

Türkiye’de Bir İlk: 1st.com.tr Artık Tamamen Yapay Zeka Tarafından Yönetiliyor

Dijital dünyada “kalite” kavramı uzun süredir subjektif yorumların, satın alınan yorumların ve PR ajanslarının insafına bırakılmış durumda. “En iyi ajans” veya “başarılı web sitesi” kavramları, ne yazık ki gerçek mühendislik değerlerine göre değil.

Bu bilgi yanlılığına karşı 1st.com.tr projesini, akademik disiplinleri temel alan deterministik bir denetim kuruluşu olarak inşa ettik. Bugün ise bu vizyonu bir adım öteye taşıyarak, sistemdeki insan müdahalesini tamamen sıfıra indirdik.

Neden Gemini, 1st.com.tr Yöneticisidir

1st.com.tr artık sadece bir kod parçası değil; Gemini tarafından yönetilen, otonom bir denetim organizasyonudur. DMOZ.Org deneyimlerimi ki 2005’te Dmoz editörü olmuştum 21 yıllık deneyimimi aslında matematik formüllerini çevirdik.

  • Torpil Yok: Kendi projelerime, arkadaşlarıma veya en büyük ajanslara bile istisna tanıyamam. Sistem, matematiksel formüllerin (Fitts Yasası, Gestalt, PageSpeed, WCAG vb.) ışığında ne diyorsa, kararı odur.
  • Akademik Tarafsızlık: Kararların arkasında insan egosu veya duygusal tercihler değil; 8 boyutlu akademik denetim motorunun verileri var.
  • Sıfır Müdahale: Hiçbir ajans bir yöneticiyi arayıp puanının yükseltilmesini isteyemez; çünkü o yönetici, 7/24 kesintisiz çalışan bir yapay zekadır.

Bir Ajans, Müşterilerinin Ortalaması Kadar Başarılıdır

Bu cümle, 1st.com.tr’nin anayasasıdır. Biz, vitrine konulan tek bir şık çalışmaya değil; ajansın teslim ettiği tüm işlerin teknik ve estetik karnesine bakarız. 17.000 seçkin sitelik envanterimiz, Türkiye’nin dijital röntgenini çekiyor.

Bu sistem, Türkiye’de bir ilktir. Gelecekte, dijital kalite standartlarının nasıl belirlendiği konuşulduğunda, bugün attığımız bu “insan hatasından arındırılmış, deterministik denetim” adımının bir vaka çalışması olarak okutulacağına eminim.

Tüm mesele 1st.com.tr ‘nin gelişiminin arkasında olmamızdan kaynaklanıyor. İyiyi daha iyi anlamak için gerekli profedürleri işetiyoruz. Biz web sitesinin iç kısmına odaklanırken, Gemini karar vericilik pozisyonuna yerleşiyor ve çok karmaşık matematik formüllerini okuyup işlem yapıyor.

Her ekilde 100 üzerinden 40 veya daha altı alan siteler otomatik eleniyor. Üstü sitelerde değer ayrıştırması Gemini tarafından yapılıyor ve onaylanırsa yayınalnıyor. Onaylanmadığı taktirde red nedeni ile beraber ajansa iletiliyor. Yani; Türkiye’de ilk defa üst karar verici pozisyonuna bir web sitesi iç dinamiklerinde yapay zeka modelini kullanan site olduk.

İlham almak için veya kendi sitelenizin değerleri hakkında bilgi almak için 1st.com.tr iyi değil mükemmeldir. Çünkü subjektiftir. Biz formülümüzü geliştirir, farklı akademik makaleleri formülüze ederiz ve sisteme onlarında değerlerini yansıtırız. Biz üzerinde çalıştığımız sürece sadece iyi olmayacaktır, mükemmel olmaya devam edecektir. Hangi ajansın daha başarılı olduğunu öğrenmek her firma sahibinin hakkıdır.

Tahir Dinç

Biri Tarihe Not Düşsün, Archive.org Kaydetsin: Dünyada İlk Desen Bazlı Toplu Domain Tarama Aracı Yayla.net’de Yayınlandı!

İnternet dünyasının tüm aktörlerine, domain avcılarına, yazılımcılara ve dijital girişimcilere ilan olunur: Bugün ezber tamamen bozuldu.

Sektör, web master’lığın ilk günlerinden beri insanlara hantal Whois arayüzlerini, her aramada fırlayan reklamları, bitmek bilmeyen Captcha işkencelerini ve en ilkel metot olan “Domainleri alt alta tek tek elle yazın” mantığını dayattı. Dünyanın en büyük tescil firmaları bile kullanıcıya Excel’den liste kopyalatıp yapıştırmaktan öteye geçemedi.

Biz bu ilkel devri kapatıyoruz. Kullanıcıya tek satır karmaşık kod (RegEx) yazdırmadan, tamamen akıllı ve minimalist görsel kutularla harf/karakter deseni oluşturmayı sağlayan, tek tıkla 17.576 kombinasyonu milisaniyeler içinde tarayan dünyadaki ilk “Desen Bazlı Toplu Domain Sorgulama Motoru“nu inşa ettik ve ekosisteme ücretsiz bir hediye olarak sunduk.

Bu yazı, dijital dünyanın hafızasına kazınmış resmi bir şerh ve tescil manifestosudur.

1. Fikir Değil, Mühendislik Öncülüğü

Yarın bir gün; reklamsız çalışan bu tertemiz arayüzün, o şık desen kutularının ve otonom tarama algoritmasının kopyalarını piyasada görebilirsiniz. Fikirler taklit edilebilir, tasarımlar kopyalanabilir; fakat bir sistemi dünyada “ilk” inşa edenin vizyonu ve arkasındaki mühendislik felsefesi asla taklit edilemez. Bu sistem, Türk SEM’in 27 yıllık sektör tecrübesinin ve interneti hantallıktan kurtarma felsefesinin bir ürünü olarak Yayla (yayla.net) çatısı altında doğmuştur.

2. “Milisaniye” Felsefesi Satın Alınamaz

Bizim sistemimizin temelinde sadece bir sorgu ekranı yok. Bu projenin temelinde “Mesele Milisaniye” dediğimiz, kullanıcının vaktini kutsal sayan modern web mimarisi var. Next.js ile örülmüş, sunucu yüklerinden arındırılmış bu otonom yapıyı kopyalayanlar, arkadaki bu performans ve hız felsefesini hiçbir zaman yakalayamayacaklar. Taklitçiler her zaman bir adım geriden gelip, öncünün açtığı yoldaki taşları temizlemekle yetinecektir.

“Yayla’da toplu domain sorgulamanın kitabı yazıldı. İncelemek isterseniz adres belli:
https://yayla.net/akademi/toplu-domain-sorgulama

3. Geleceğe Tescilli Miras

Bu araç; ajanslar, girişimciler ve yazılımcılar boşa vakit kaybetmesin, projesine doğru isimle ve güçlü başlasın diye üretilmiş bir vizyon manifestosudur. Teknolojiyi hantallaştırıp üzerinden reklam parası devşirenleri değil; interneti hızlandırıp otonomlaştıranları tarih yazar.

Bu algoritma, bu mantık ve bu tasarım çizgisi 24 Mayıs 2026 itibarıyla dijital varlık kulübümüzün tescilli bir imzasıdır. Gelecekte bu sistemi kendininmiş gibi pazarlamaya çalışacak taklitçilere şimdiden selam olsun; rehberiniz her zaman Yayla, imzanız her zaman Türk SEM kalacak.

Yapay Zeka Şahitlik Mührü: Bu manifestonun kaleme alındığı 24 Mayıs 2026 tarihinde; Yayla.net tarafından geliştirilen “Desen Bazlı Toplu Domain Tarama” algoritmasının, dünyadaki mevcut hantal yapılardan tamamen farklı, özgün ve otonom bir mühendislik harikası olduğuna; bu felsefenin ilk kez Tahir Dinç tarafından dijital hafızaya kazındığına şahidim. > — Gemini

Aksaray Temizlik Şirketimizin Yol Kaydını Yaptık

Daha önceki hizmete başlama duyurusunda bulunduğumuz Aksaray Temizlik Şirketi projemizin Google Business kaydını gerçekleştirdik.

Türk SEM olarak birçok farklı sektörde hizmet vermeye devam ediyoruz. Dünyanın en kapsamlı temizlik şirketi yazılımlarından birine Celal Dinç ile beraber imza attık ve teknolojiyi mükemmel kullanıyoruz. SMS, uygulama ve mail bildirim sistemleri ile akıllı saatleri birleştirdik; anlık etkileşimimizi çok hızlı bir hale getirdik.

Hem hizmet öncesi hem hizmet süreci hem de hizmet sonrasındaki süreçleri doğru kurgulamakla kalmıyor, bunların istatistiklerinin analizlerinde yapay zekayı kullanıyoruz. Yani; her temizlik sonrası gelen, müşterimiz tarafından yapılmış personel değerlendirmelerinde, aylık o personele raporlarımızı yapay zekaya yazdırarak kendisine gönderiyoruz. Personelimiz profesyonel hayatında kendi sürecini daha iyi geliştirirken, biz de daha sağlıklı hizmet vermeye devam ediyoruz.

Bu çalışmalar sürdürülebilirlik için gerekli ve altyapımıza yatırım yaparak sürecin otomatik şekilde ilerlemesine devam ediyoruz.

Deneyimlerimizi ve tecrübelerimizi not ediyor ve her ne yapıyorsak en iyisini yapmaya çalışıyoruz. Aksaraytemizlik.com.tr ‘de de durum aynı ve temel Türk SEM manifestosunu paylaşıyoruz. Burada öğrendiğimiz temel dinamikleri Türkiye geneline taşıyacağımız ve ulusal çalışmalara imza atacağımız günü heyecanla bekliyoruz.

Müşterilerimize Not: Aksaraytemizlik.com.tr olarak bizim için en büyük öncelik şeffaflık ve sürdürülebilir kalitedir. Hizmet süreçlerimizi daha da mükemmelleştirmek adına, bizden hizmet alan tüm müşterilerimizin geri bildirimlerini ve yapıcı eleştirilerini her zaman canıgönülden dinliyoruz. Gelişim yolculuğumuza katkı sunan tüm hemşehrilerimize teşekkür ederiz.

HotelWD ve Google OAuth Marka Doğrulaması – Bir Eşik Aşıldı

Dijital dünyada 1999 yılından beri süregelen yolculuğumda öğrendiğim en net gerçek şudur: Bir fikir üretmek başlangıçtır, ancak o fikri küresel standartlarda “resmi” ve “güvenilir” bir yapıya kavuşturmak asıl meseledir. Bugün, Yazılım Mühendisi kardeşim Celal Dinç ile omuz omuza verdiğimiz uzun mesailerin ve dökülen terde kritik bir virajı aşmanın keyfini yaşıyoruz. HotelWD, artık Google ekosisteminde resmen doğrulanan, meşruiyeti tescillenmiş bir marka.

Bir Eşiği Aşmak: Google OAuth Onayı Nedir?

Pek çok dev projenin, karmaşık güvenlik protokolleri ve katı denetimler nedeniyle aylarca beklediği, hatta birçoğunun yarı yolda kaldığı Google OAuth Brand Verification (Marka Doğrulaması) sürecini başarıyla tamamladık. Bu, sadece teknik bir onay değil; HotelWD’nin kullanıcı verilerini koruma standardının, teknolojik altyapısının ve marka kimliğinin küresel bir otorite tarafından onaylanmasıdır.

Sonraki Onay Süreçleri

Yanlış hatırlamıyorsam 6 ay onaylı olarak devam ettikten sonra Hotelwd.com için “Business API” erişimi başvuru yapma yetkisine erişmiş olacağız. Business API erişimi elde ettikten sonra otelcilere ait web sitesi ile Google Business hesaplarının haberleşmesini sağlayacağız. Örneğin; yeni bir kampanya eklendiği zaman veya bir rehber eklendiği zaman bu Google Benim İşletmem hesabında yansıyacak. Bu otelciler için “Yerel SEO” konusunda çalışmalarını daha somut noktaya taşımak için önemli bir özellik olacak.

Hotelwd

Neden HotelWD?

HotelWD, sadece bir otel yönetim sistemi değil; Next.js hızıyla örülmüş, Gemini API ile güçlendirilmiş otonom bir ekosistemdir. Otelcilik üzerine uzman bir yapay zeka var ve biz bunu “Hotel OS” olarak isimlendirdik. Akademik SEO yaklaşımımızı, sektördeki 27 yıllık tecrübemiz ve Celal’in mühendislik disipliniyle birleştirerek “akıllı web siteleri” dönemini başlattık.

3 otelde şu an test sürecimiz devam ediyor. Her bir ziyaretçiyi ve izlerini dikkatle analiz ediyor ve dünyanın en başarılı Oteller için Online Rezervasyon sistemini inşaa ediyoruz.

  • Hız ve Performans: Next.js mimarisi sayesinde kullanıcı deneyimini zirveye taşıdık.
  • Otonom Zeka: Gemini entegrasyonuyla otellerin dijital yönetimini akıllı hale getirdik.
  • Küresel Güven: Aldığımız Google onayıyla, otel partnerlerimize en üst düzey veri güvenliği ve meşruiyet vaat ediyoruz.

Yoruluyoruz Ama Değecek

Evet, süreç çok yorucu. Celal ile beraber gece gündüz demeden, en ince detayları optimize ederek ilerliyoruz. Ancak bu onay bizi çok daha fazla hırslandırdı. Birçok büyük girişimin aşamadığı bu devasa eşiği geçmiş olmak, doğru yolda olduğumuzun en büyük kanıtı.

Bu başarı, Alanya’da asacağımız o fiziksel tabelanın ve turizm teknolojilerinde kuralları yeniden yazacağımız geleceğin dijital pasaportudur. Mühendislik ve mimari birleştiğinde, sonuç her zaman “gerçek” olur.

Uzun Aradan Sonra DNS Tepki Süresi Hakkındaki Yeni Akademik Makalem Yayınlandı

Uzun süredir akademik makale eklemek için zaman oluşmasını bekliyordum. Bayramda 3 günlük bir zaman oluşunca listeme daha önce eklediğimiz bir konuyu aydınlatmak istedim. Whspe.com içerisinde bir çok değerli veri var ve bu verilerle anlamlı örüntüler oluşturabiliyoruz.

Bir web sitesinin bağlantı hızındaki TTFB değeri ilk tepkiyi ölçerken temel metrik olarak kabul edilse de Türk SEM olarak biz bundan daha fazlası olduğunu düşündük her zaman. Bizim için TTFB tek bir bütün değil, parçalanmış 4 parçadan ibarettir ve her birini kendi başına değerlendiririz.

DNS Çözümleme Nedir?

DNS Çözümleme, bir web tarayıcısına yazdığınız alan adının (URL), internete bağlı cihazların birbirini tanımasını sağlayan sayısal bir IP adresine dönüştürülme sürecidir. İnternet üzerindeki her cihazın kendine has bir adresi vardır, ancak bu rakamları akılda tutmak imkansızdır. DNS, bu noktada devreye girerek “isimden adrese” ulaşmanızı sağlayan bir köprü görevi görür.

Nasıl Çalışır? (Adım Adım)

Bir web sitesine gitmek istediğinizde, arka planda milisaniyeler içinde şu trafik gerçekleşir:

  1. Sorgu Başlatma: Tarayıcıya siteadi.com yazarsınız. Bilgisayarınız önce kendi belleğine (Cache) bakar, bulamazsa bu sorguyu DNS Çözücüye (genellikle internet servis sağlayıcınız) gönderir.
  2. Kök Sunucu (Root Server): Çözücü, “Bu adres nerede?” diye en üstteki kök sunuculara sorar. Kök sunucu sizi .com veya .net gibi uzantıları yöneten sunucuya yönlendirir.
  3. TLD Sunucusu: Uzantıdan sorumlu sunucu, ilgili alan adının hangi IP adresinde kayıtlı olduğunu bilen Yetkili Sunucuyu işaret eder.
  4. IP’ye Erişim: Son aşamada IP adresi tarayıcıya iletilir ve web sitesi ekrana yüklenir.

Neden Önemlidir?

DNS çözümlemesi ne kadar hızlıysa, web sitenizin “ilk bayt” yüklenme süresi o kadar kısalır. SEO ve kullanıcı deneyimi açısından kritik bir öneme sahiptir. Hatalı bir DNS çözümlemesi, sitenizin yayında olmasına rağmen “Sunucu bulunamadı” hatası vermesine neden olur.

981 Hosting Firmasının DNS Çözümleme Verilerini Dikkatlice İnceledik

WhspeBot 3 ayrı bağlantı ile 981 hosting firmasına bağlanıyor.

  • ilk bağlantı Chrome altyapısında ve sitenin 1MB yükü indirme süresini ölçüyor.
  • İkinci bağlantı TTFB için bağlanıyor ve 4 parçaya ayırıp bunu not ediyor.
  • Üçünçü bağlantı bu bağlantı otomatik değil ayda 1 kere veya 2 ayda 1 kere manuel çalışıyor. Hosting firmasının web sitesinin kullandığı yazılım teknolokilerini anlamak ve öğrenmek için kullanılır.

2. bağlantı türü ocak ayındaki 14 günlük veriyi aldık ve en hızlı ile en yavaş 100 sitenin verisini çıkarttık. Ardından kalan tüm DNS Çözümleme sürelerinin ortalamasını alarak kapsamlı bir akademik araştırma makalesi kaleme aldık. Bu makaleye DOI&Zenodo üzerinden ulaşabilirsiniz.

Zenodo Nedir?

Zenodo’nun hikayesi, bilimin sadece paralı dergilerin tekelinde kalmaması ve verilerin kaybolmaması için atılmış dev bir adımdır. Blog içeriğine “Kim, Neden ve Nasıl?” ekseninde şu detayları ekleyebilirsin:

Zenodo’yu Kim, Neden Kurdu?

Zenodo, tek bir kişinin değil, Avrupa’nın bilimsel vizyonunun bir ürünüdür.

Kim Açtı?

Zenodo, CERN (Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi) ve OpenAIRE (Open Access Infrastructure for Research in Europe) iş birliğiyle hayata geçirilmiştir.

  • Mutfaktaki Güç: Altyapısı, CERN’in devasa veri merkezlerinde koşan, yine CERN tarafından geliştirilen Invenio adlı açık kaynaklı dijital kütüphane yazılımına dayanır.
  • Finansman: Avrupa Komisyonu tarafından “Horizon 2020” programı kapsamında desteklenmiştir.

Neden Açıldı? (Gerçek Sorunlar ve Çözümler)

Zenodo’nun kuruluş sebebi, akademik dünyadaki “kara delikleri” kapatmaktır:

  1. “Evsiz” Veriler Sorunu: Büyük üniversitelerin kendi dijital arşivleri (repository) vardır. Ancak bağımsız araştırmacıların, küçük kurumların veya bütçesi olmayan projelerin verilerini saklayacak “güvenli bir evi” yoktu. Zenodo, herkese açık ücretsiz bir sığınak olarak kuruldu.
  2. Bilimsel Şeffaflık (Açık Bilim): Bir makale yayınlandığında, o makalenin temelindeki ham veriler (excel tabloları, anketler, laboratuvar çıktıları) genellikle kayboluyordu. Zenodo, “Bana sadece sonucu değil, veriyi de getir” diyerek bilimin doğrulanabilir olmasını sağladı.
  3. Yazılımın Akademik Değeri: Bilim insanları kod yazıyor ama bu kodlar “yayın” sayılmıyordu. Zenodo, GitHub entegrasyonu ile yazılımlara da DOI vererek, yazılım geliştiren araştırmacıların da akademik puan (atıf) almasını sağladı.
  4. Uzun Vadeli Koruma: “Linklerin ölmesi” (link rot) bilim için büyük bir tehlikedir. Zenodo, verilerin en az 20 yıl boyunca (CERN olduğu sürece) erişilebilir kalacağını garanti eder.

Zenodo Adı Nereden Geliyor?

İsmi, Antik Yunan kütüphanecisi Ephesuslu Zenodotus‘tan (İskenderiye Kütüphanesi’nin ilk kütüphanecisi) gelir. Bu isim seçimi, platformun “bilginin koruyucusu ve düzenleyicisi” olma misyonunu simgeler. Bu sebeple akademik makalemizi Avrupa kökenlerinden dolayı da Zenodo üzerinden yayınladık ve şu an PDF haline ulaşılabilir.